THÔNG BÁO KẾT LUẬN
V/v: Tiếp công dân có đơn khiếu nại Kết luận thanh tra số 05/KL-BXD ngày 31/5/2012 của Bộ trưởng Bộ Xây dựng về công tác quy hoạch xây dựng đường vành đai 2,5 tại quận Hoàng Mai, thành phố Hà Nội.

Ngày 07/6/2012, Bộ Xây dựng tổ chức công bố Kết luận thanh tra số 05/KL-BXD ngày 31/5/2012 của Bộ trưởng Bộ Xây dựng (gọi tắt là KLTTr số 05/KL-BXD) về việc thanh tra công tác quy hoạch xây dựng đường vành đai 2,5 (gọi tắt là đường 2,5) theo đơn khiếu nại của công dân các phường Tương Mai, Tân Mai, Giáp Bát và Thịnh Liệt quận Hoàng Mai, thành phố Hà Nội tại trụ sở UBND quận Hoàng Mai, thành phố Hà Nội.

Ngày 15/6/2012, Bộ Xây dựng nhận được một số đơn của công dân các phường Tương Mai, Tân Mai, Giáp Bát, Thịnh Liệt khiếu nại về KLTTr số 05/KL-BXD, yêu cầu Bộ trưởng Bộ Xây dựng hủy bỏ KLTTr số 05/KL-BXD.

Ngày 20/7/2012, Bộ Xây dựng, UBND quận Hoàng Mai (UBND thành phố Hà Nội vắng mặt), tổ chức tiếp công dân có đơn khiếu nại về KLTTr số 05/KL-BXD. Buổi họp do Thứ trưởng Bộ Xây dựng Nguyễn Trần Nam chủ trì.

Các ý kiến phát biểu của một số công dân tham dự họp với các nội dung:

- Yêu cầu huỷ bỏ Kết luận thanh tra số 05/KL-BXD do vi phạm pháp luật:

+ Những tài liệu để Thanh tra Bộ Xây dựng làm căn cứ kết luận đường 2,5 đi qua phố Kim Đồng là tài liệu giả;

+ Theo Quyết định số 108/1998/QĐ-TTg ngày 20/6/1998 của Thủ tướng Chính phủ phê duyệt điều chỉnh quy hoạch chung Thủ đô Hà Nội đến năm 2020 (gọi tắt là Quyết định 108),tuyến đường 2,5 đi qua các địa danh Lĩnh Nam - Tân Mai - Định Công - Quốc lộ 6, nhưng Quyết định số 1985/QĐ-UB ngày 06/4/2004 của UBND thành phố Hà Nội về phê duyệt đầu tư dự án xây dựng tuyến đường nối tiếp từ khu Đền Lừ II đến đường Trương Định – Giáp Bát; đường 2,5 đoạn qua quận Hoàng Mai lại ghi đấu nối với đường Kim Đồng tại giao cắt giữa đường Kim Đồng và đường Giáp Bát;

+ Quyết định số 104/2002/QĐ-UB ngày 24/7/2002 của UBND thành phố Hà Nội(gọi tắt là Quyết định 104) về việc phê duyệt chỉ giới đường đỏ tuyến đường Đầm Hồng – Giáp Bát – Lĩnh Nam, tỷ lệ 1/500 không có tên phường Thịnh Liệt nhưng Quyết định số 6682/QĐ-UB ngày 01/10/2002 và Quyết định số 1555/QĐ-UB ngày 06/4/2010 của UBND thành phố Hà Nội về việc thu hồi 67.125m2 đất (51.333m2 đất xã Định Công, 7.079m2 đất xã Thịnh Liệt và 8.713m2 xã Khương Đình).

- Về đền bù, tái định cư:

+ Giá bồi thường thấp, không theo giá thị trường, không phù hợp theo quy định tại Nghị định 69/2009/NĐ-CP ngày 13/8/2009 của Chính phủ (gọi tắt là Nghị định 69) quy định bổ sung về quy hoạch sử dụng đất, giá đất, thu hồi đất, bồi thường, hỗ trợ và tái định cư và phải áp dụng cơ chế đặc thù cho các hộ dân bị thu hồi đất;

+ Tái định cư cho dân chưa đúng theo Quyết định số 81/2003/QĐ-UB ngày 11/7/2003 của UBND thành phố Hà Nội về việc phê duyệt quy hoạch chi tiết hai bên tuyến đường nối tiếp từ Khu Đền Lừ II đến đường Trương Định - Giáp Bát, quận Hai Bà Trưng, Hà Nội, tỷ lệ 1/500. Lô đất HH1 – HH3 là đất công cộng và bố trí tái định cư tại chỗ nhưng đã đem đấu giá bán cho Ngân hàng Công Thương (132 triệu đồng/m2).

- Về một số kiến nghị của công dân phường Định Công đề nghị thành lập Đoàn thanh tra để thanh tra việc đền bù giải phóng mặt bằng (GPMB) đường 2,5 đoạn qua phường Định Công,

Tổng hợp các ý kiến phát biểu của một số công dân, các Vụ, Viện chuyên môn thuộc Bộ Xây dựng,

Bộ Xây dựng thông báo kết luận về khiếu nại của công dân như sau:

1. Về hồ sơ, tài liệu để làm căn cứ ban hành Kết luận thanh tra.

- Kết luận thanh tra dựa trên các tài liệu, hồ sơ do các cơ quan có thẩm quyền của Bộ Xây dựng, UBND thành phố Hà Nội cung cấp; các tài liệu này là cơ sở pháp luật để đối chiếu với thực tiễn và ban hành kết luận thanh tra.

- Việc lưu trữ hồ sơ của Sở Quy hoạch Kiến trúc thành phố Hà Nội theo quy định của pháp luật còn chưa nghiêm túc. Yêu cầu UBND thành phố Hà Nội chỉ đạo, kiểm điểm trách nhiệm cơ quan được giao lưu trữ hồ sơ.

2. Về quy hoạch đường vành đai 2,5, tên gọi và hướng tuyến.

UBND thành phố Hà Nội ban hành các Quyết định phê duyệt việc thực hiện quy hoạch tuyến đường 2,5 là phù hợp với hướng tuyến theo Quyết định 108/1998/QĐ-TTg ngày 20/6/1998 của Thủ tướng Chính phủ và Quyết định số 1259/2011/QĐ-TTg ngày 26/7/2011 của Thủ tướng Chính phủ phê duyệt quy hoạch chung xây dựng thủ đô Hà Nội đến năm 2030 và tầm nhìn đến năm 2050.

3. Về việc trong Quyết định 108, đường 2,5 không có tên đường Kim Đồng.

- Tại thời điểm phê duyệt điều chỉnh quy hoạch chung thành phố Hà Nội (Quyết định số 108/1998/QĐ-TTg ngày 20/6/1998) thành phố Hà Nội chưa đặt tên đường Kim Đồng (đường Kim Đồng được đặt tên vào tháng 01/1999 - Từ điển đường phố Hà Nội năm 2010 của Nhà xuất bản lao động - trang 143).

- Theo Quyết định số 1259/2011/QĐ-TTg ngày 26/7/2011 đường 2,5 đi qua các địa danh gồm: Lĩnh Nam - Kim Đồng - Định Công - Nguyễn Trãi - Yên Hoà - Xuân Thuỷ - Xuân Đỉnh (Thuyết minh tổng hợp tại Phụ lục số 01, trang 399).

Như vậy, đường 2,5 được đấu nối vào đường Kim Đồng là có cơ sở pháp luật.

4.Về việc đền bù giải phóng mặt bằng, tái định cư:

4.1. Về việc bố trí tái định cư khu đất HH1.

- Theo Quyết định số 81/2003/QĐ-UB ngày 11/7/2003 của UBND thành phố Hà Nội (gọi tắt là Quyết định 81) về việc phê duyệt quy hoạch chi tiết hai bên tuyến đường nối tiếp từ khu Đền Lừ II đến đường Trương Định – Giáp Bát, quận Hai Bà Trưng, Hà Nội - Tỷ lệ 1/500; 03 ô đất ký hiệu từ HH1-HH3, tổng diện tích đất 10.424m2, diện tích xây dựng 3.651m2 là đất hỗn hợp chủ yếu quy hoạch xây dựng các công trình kết hợp nhà ở phục vụ di dân GPMB hoặc tái định cư tại chỗ;

- Ngày 06/10/2009, Thanh tra thành phố Hà Nội có Kết luận thanh tra số 1867/KL-TTTP(P5), đề nghị UBND thành phố cho các hộ dân được tái định cư tại ô đất HH1 theo Quyết định 81 vào khối nhà tái định cư CT1 (liền kề với khu đất HH1) có quy hoạch 03 khối nhà cao tầng CT1, CT2, CT3 nằm trong dự án xây dựng nhà ở cao tầng khu đất tái định cư phục vụ GPMB. Hiện nay khu đất HH1 đã đấu giá bán cho Ngân hàng Công Thương.

- Ngày 01/11/2009, UBND thành phố Hà Nội đã có văn bản số 10638/UBND-TNMT về việc chấp thuận theo Kết luận thanh tra số 1867/KL-TTTP(P5) cho các hộ dân được tái định cư tại lô đất HH1 theo Quyết định 81 vào khối nhà tái định cư CT1 (liền kề HH1) thuộc quy hoạch chi tiết Khu đô thị Đền Lừ II.

Tại thời điểm thanh tra, theo báo cáo của UBND quận Hoàng Mai, ô đất CT1, giao cho Ban quản lý dự án quận Hoàng Mai làm chủ đầu tư đã triển khai thiết kế kỹ thuật, chuẩn bị đấu thầu xây dựng phục vụ việc tái định cư GPMB.

Quyết định số 81/2003/QĐ-UB ngày 11/7/2003 của UBND thành phố Hà Nội còn nguyên hiệu lực, việc chuyển đổi khu đất từ HH1 sang CT1 phục vụ tái định cư là hợp lý, tuy nhiên hiện nay người dân đang có khiếu nại đề nghị được tái định cư tại ô đất HH1. Đây là kiến nghị hợp lý và đúng pháp luật của người dân.

Đề nghị UBND thành phố Hà Nội xem xét giải quyết, nếu có thay đổi phải làm các thủ tục điều chỉnh quy hoạch theo đúng quy định của pháp luật và được sự đồng thuận của người dân có liên quan.

4.2. Về việc đền bù bồi thường hỗ trợ tái định cư.

Bộ Xây dựng đề nghị UBND thành phố Hà Nội xem xét lại phương án đền bù và bố trí tái định cư phù hợp với Nghị định 69 cho các ông: Nguyễn Văn Tuân, Nguyễn Văn Hào, Lê Nguyệt(đại điện 13 hộ dân phường Giáp Bát), Nguyễn Trọng Biểu, Nguyễn Văn Nghị, Tạ Doãn Đông, Nguyễn Văn Sơn và 23 hộ dân tại ngách 31, ngõ 115 phố Định Công, tổ 1A, phường Thịnh Liệt.

- Qua kiểm tra việc đền bù bồi thường hỗ trợ tái định cư cho nhân dân tại các phường Tân Mai, Tương Mai, Giáp Bát và Thịnh Liệt cho thấy, UBND quận Hoàng Mai thực hiện đúng theo các quy định của UBND thành phố Hà Nội ban hành tại các thời điểm. Tuy nhiên, còn chậm chễ trong việc chi trả tiền đền bù, giá bồi thường còn thấp so với giá giao dịch tại thời điểm bồi thường gây thiệt thòi cho nhân dân.

- Nhiều hộ dân khiếu nại về việc áp dụng pháp luật trong việc bồi thường không đúng. Ví dụ: Đất đang ở bồi thường theo đất nông nghiệp, đường đi vào nhà không được bồi thường; diện tích đất đang ở lớn hơn diện tích ghi trên giấy tờ về quyền sử dụng đất cũng không được bồi thường. Về vấn đề này, đề nghị UBND quận Hoàng Mai rà soát lại việc áp dụng pháp luật đảm bảo tuân thủ theo các nguyên tắc sau của Luật Đất đai số 13/2003/QH11:

+ Những hộ gia đình lấn chiếm hoặc tự ý chuyển đổi đất nông nghiệp làm nhà ở kể cả khuôn viên nhà ở trước ngày 15/10/1993, không vi phạm quy hoạch chi tiết đã được cơ quan có thẩm quyền xét duyệt và công khai; việc xây dựng không có biên bản xử phạt vi phạm hành chính thì được bồi thường như đất ở nhưng diện tích được bồi thường không vượt quá hạn mức giao đất ở. Đối với phần diện tích vượt hạn mức giao đất ở thì áp dụng theo Điều 44 Nghị định 84/2007/NĐ-CP ngày 25/5/2007 của Chính phủ (gọi tắt là Nghị định 84) quy định bổ sung về việc cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, thu hồi đất, thực hiện quyền sử dụng đất, trình tự, thủ tục bồi thường, hỗ trợ, tái định cư khi Nhà nước thu hồi đất và giải quyết khiếu nại về đất đai;

+ Những trường hợp lấn chiếm hoặc tự ý chuyển đổi đất nông nghiệp làm nhà ở kể cả khuôn viên nhà ở từ 15/10/1993 và trước 01/7/2004 không vi phạm quy hoạch chi tiết đã được cơ quan có thẩm quyền xét duyệt và công khai; việc xây dựng không có biên bản xử phạt vi phạm hành chính thì được bồi thường như đất ở nhưng diện tích được bồi thường không vượt quá hạn mức giao đất ở và giá trị bồi thường phải trừ đi tiền sử dụng đất phải nộp theo mức thu quy định của pháp luật từng thời kỳ. Đối với phần diện tích vượt hạn mức giao đất ở thì áp dụng theo Điều 45 Nghị định 84;

+ Đối với các hộ gia đình mà diện tích đo đạc thực tế lớn hơn diện tích ghi trên giấy tờ về quyền sử dụng đất, không có tranh chấp, không lấn chiếm thì bồi thường theo diện tích đo đạc thực tế và thực hiện theo Điều 47 Nghị định 84;

+ Diện tích đường vào nhà ở đối với một hộ gia đình có giấy tờ hợp lệ thì được bồi thường như đất ở cho hộ gia đình đó. Diện tích đường vào nhà ở cho nhiều hộ gia đình có giấy tờ hợp lệ thì được bồi thường như đất ở và phân chia diện tích đường đó cho từng hộ gia đình;

Lưu ý: Đối với các trường hợp cụ thể người dân khiếu kiện thì hầu hết các hộ gia đình lấn chiếm hoặc tự ý chuyển đổi đất nông nghiệp làm nhà ở kể cả khuôn viên nhà ở trước ngày 15/10/1993; một số hộ gia đình lấn chiếm hoặc tự ý chuyển đổi đất nông nghiệp làm nhà ở kể cả khuôn viên nhà ở sau ngày 15/10/1993 và trước 01/7/2004 việc xây dựng không có biên bản xử phạt vi phạm hành chính.

Quyết định số 104 phê duyêt quy hoạch chi tiết chỉ giới đường đỏ tuyến đường Đầm Hồng - Giáp Bát - Lĩnh Nam được phê duyệt tháng 7/2002, Quyết định 81 phê duyệtquy hoạch chi tiết hai bên đường tuyến đường nối tiếp từ Khu Đền Lừ II đến đường Trương Định - Giáp Bát, quận Hai Bà Trưng, Hà Nội được phê duyệt tháng 7/2003. Đồng thời qua thanh tra việc công bố, công khai quy hoạch chi tiết chưa được thực hiện đầy đủ. Do đó các trường hợp trên được bồi thường như đất ở và được thực hiện theo Điều 44, Điều 45 Nghị định 84.

Ví dụ: Qua kiểm tra trường hợp ông Nguyễn Văn Tuân, địa chỉ nơi GPMB: tổ 68, phường Tương Mai, quận Hoàng Mai, thành phố Hà Nội cụ thể như sau:

+ Năm 1956, ông Nguyễn Văn Đỉnh được Ủy ban hành chính thành phố Hà Nội cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng ruộng đất. Ngày 08/6/2002, Bà Nguyễn thị Sâm là vợ ông Đỉnh lập biên bản phân chia tài sản chung và di sản thừa kế cho 15 người con trong đó có ông Tuân và ông Tuân sử dụng làm đất ở sau ngày 15/10/1993 và trước 01/7/2004. Ông Tuân xây dựng nhà ở từ năm 2000 (quận Hai Bà Trưng) và hiện nay khuôn viên nhà ở là 192 m2. Việc xây dựng nhà ở của ông Tuân không có biên bản vi phạm hành chính.

+ Quyết định 104 phê duyêt quy hoạch chi tiết chỉ giới đường đỏ tuyến đường Đầm Hồng - Giáp Bát - Lĩnh Nam được phê duyệt tháng 7/2002, Quyết định 81 phê duyệtquy hoạch chi tiết hai bên đường tuyến đường nối tiếp từ Khu Đền Lừ II đến đường Trương Định - Giáp Bát, quận Hai Bà Trưng, Hà Nội được phê duyệt tháng 7/2003.

Như vậy, tại thời điểm ông Tuân xây dựng nhà ở chưa có quy hoạch chi tiết được duyệt và không vi phạm chỉ giới. Mặc khác, ông Tuân ở ổn định không lấn chiếm và không có tranh chấp. Do đó theo quy định của pháp luật, ông Tuân được bồi thường phần diện tích nằm trong chỉ giới GPMB như đất ở nhưng diện tích được bồi thường không vượt quá hạn mức giao đất ở và giá trị bồi thường phải trừ đi tiền sử dụng đất phải nộp theo mức thu quy định của pháp luật từng thời kỳ. Đối với phần diện tích vượt hạn mức giao đất ở thì áp dụng theo Điều 45 Nghị định 84/2007/NĐ-CP ngày 25/5/2007 của Chính phủ.

5. Các vấn đề khác tại Kết luận thanh tra số 05/KL-BXD ngày 31/5/2012 là có cơ sở pháp luật.

6. Một số kiến nghị của công dân phường Định Công đề nghị thành lập Đoàn thanh tra để thanh tra việc đền bù GPMB đường 2,5 đoạn qua phường Định Công: Đây là đơn khiếu kiện lần đầu, Thanh tra Bộ Xây dựng đã chuyển đơn đến UBND thành phố Hà Nội giải quyết theo quy định pháp luật.

Ngày 11/7/2012, UBND thành phố Hà Nội đã có Công văn số 5379/UBND-QHXDGT của Chủ tịch UBND thành phố tiếp thu, thực hiện Kết luận thanh tra của Bộ Xây dựng đối với quy hoạch xây dựng đường vành đai 2,5 và đền bù hỗ trợ tái định cư.

Trên đây là Thông báo kết luận tại cuộc họp tiếp công dân giữa Bộ Xây dựng và các công dân phường Tương Mai, Tân Mai, Giáp Bát, Thịnh Liệt có đơn khiếu nại Kết luận thanh tra số 05/KL-BXD ngày 31/5/2012 của Bộ trưởng Bộ Xây dựng về công tác quy hoạch xây dựng đường 2,5, đền bù hỗ trợ tái định cư tại quận Hoàng Mai, thành phố Hà Nội.

Qua việc thanh tra công tác quy hoạch xây dựng đường 2,5 tại quận Hoàng Mai, đề nghị UBND thành phố Hà Nội và UBND quận Hoàng Mai cũng như các cơ quan có liên quan rút kinh nghiệm trong việc thông tin, tuyên truyền giải thích cho nhân dân về chế độ, chính sách, trong quá trình thực hiện công tác đền bù tái định cư được diễn ra thuận lợi để đảm bảo quyền và lợi ích của người dân./.